De zomer loopt stilaan ten einde, maar van rust op de financiële markten is voorlopig weinig sprake. De oorlog in het Midden-Oosten blijft een belangrijke bron van onzekerheid en ook de gevolgen voor olie, inflatie en rente worden steeds duidelijker. Toch houden de aandelenmarkten voorlopig beter stand dan enkele maanden geleden werd gevreesd.

De situatie in het Midden-Oosten is de afgelopen weken opnieuw verslechterd. Nieuwe aanvallen tussen de Verenigde Staten en Iran hebben de spanningen verder doen oplopen en ook energie-infrastructuur in de regio is opnieuw geraakt. Er werden verschillende Saoedische energie-installaties getroffen door aanvallen van de Houthi’s. De hoop op een snelle politieke oplossing is daarmee opnieuw afgenomen.

De Straat van Hormuz blijft intussen sterk verstoord. Het scheepvaartverkeer ligt ver onder het normale niveau en olieproducenten in de regio proberen een deel van hun export via alternatieve routes te laten verlopen. Tegelijk blijft er meer olie op de wereldmarkt beschikbaar dan de officiële exportcijfers doen vermoeden. De stijging van de olieprijs lijkt daardoor voorlopig niet alleen het gevolg van fysieke tekorten, maar ook van een aanzienlijke geopolitieke risicopremie.

Hogere energieprijzen kunnen voor stijgende inflatie zorgen en zetten tegelijkertijd de economische groei onder druk. De inflatie in de eurozone liep in augustus verder op tot 3,3%, tegenover 2,9% in juli. Vooral energie speelt hierin een belangrijke rol.

De ECB verhoogde op 10 september voor de tweede keer dit jaar de rente met 25 basispunten, waardoor de depositorente op 2,50% komt. De centrale bank reageert daarmee op de opnieuw oplopende inflatie, die sterk wordt aangedreven door hogere energieprijzen. Tegelijk blijkt de Europese economie voorlopig weerbaarder dan verwacht. De ECB verhoogde haar groeiverwachting voor 2026 licht naar 0,9%, maar waarschuwt dat de risico’s voor de inflatie opwaarts en die voor de economische groei neerwaarts blijven.

Ook in de Verenigde Staten blijft de inflatie boven de doelstelling van de centrale bank. Toch is het beeld daar de voorbije weken opnieuw veranderd. De arbeidsmarkt bleek in augustus veel sterker dan verwacht, met 162.000 nieuwe banen en een werkloosheid die stabiel bleef op 4,1%. Hierdoor is een renteverhoging door de Fed in september opnieuw nadrukkelijk in beeld gekomen. Eind augustus benadrukte Kevin Warsh tijdens de bijeenkomst in Jackson Hole nogmaals dat het terugbrengen van de inflatie naar de doelstelling van 2% een prioriteit blijft voor de Fed.

Ook de obligatiemarkten voelen deze onzekerheid. Langetermijnrentes zijn opnieuw sterk opgelopen. Inflatie, hoge overheidsschulden en de verwachting dat centrale banken de rente langer hoog zullen moeten houden, wegen op de koersen. De Amerikaanse tienjaarsrente noteert opnieuw rond 4,8% en ook in Europa liggen de rentes duidelijk hoger. Vooral langlopende obligaties blijven kwetsbaar. Kortere looptijden genieten nog steeds onze voorkeur.

Opvallend genoeg blijven de aandelenmarkten relatief sterk. De S&P 500 bevindt zich nog steeds dicht bij het recordniveau van midden augustus en staat sinds het begin van het jaar duidelijk hoger. Sterke bedrijfsresultaten en de blijvende investeringen in technologie en artificiële intelligentie ondersteunen de markt. Vooral in de Verenigde Staten blijft de winstgroei bijzonder sterk en ligt deze duidelijk hoger dan in Europa. Zelfs wanneer uitzonderlijke boekhoudkundige effecten buiten beschouwing worden gelaten, blijft de onderliggende Amerikaanse winstgroei stevig.

Daarbij beperkt het AI-verhaal zich steeds minder tot enkele grote technologiebedrijven. Ook halfgeleiders, industriële ondernemingen en small caps profiteren steeds meer van de omvangrijke investeringen in artificiële intelligentie. De winstgroei wordt daardoor breder gedragen, wat mee verklaart waarom de Amerikaanse aandelenmarkt ondanks de onzekerheid sterk blijft. Tegelijk worden beleggers nerveuzer zodra olieprijzen of langetermijnrentes opnieuw stijgen.

Ook goud blijft opvallend sterk. Het edelmetaal staat hoger dan aan het begin van het jaar, al zorgden de sterke Amerikaanse arbeidsmarktcijfers recent opnieuw voor wat druk op de koers. Dat onderstreept nogmaals dat zelfs traditionele veilige havens op korte termijn sterk kunnen bewegen. Spreiding blijft daarom bijzonder belangrijk.

Geopolitieke spanningen veranderen onze langetermijnvisie niet. Binnen onze gediversifieerde portefeuille hebben wij in de loop van dit jaar regelmatig geroteerd tussen sectoren. Net wanneer de onzekerheid het grootst is, kunnen markten ook snel herstellen. Kalm blijven in moeilijke situaties loont vaak het meest. Beleggen is een marathon, geen sprint. Een goed gespreide portefeuille en een doordachte aanpak blijven daarbij essentieel.